String va String Pool
Qisqa javob: String — matnni saqlaydigan klass (primitiv emas). U o’zgarmas (immutable): yaratilgandan keyin ichidagi harflarni o’zgartirib bo’lmaydi. Shuning uchun Java bir xil matn literal’larini String Pool degan umumiy hovuzda saqlab, qayta ishlatadi.
Hayotiy misol
“Hayotiy misol” bo'limiKutubxonada mashhur kitobning bitta nusxasi stendda turadi va hamma o’qiydi — chunki uni hech kim chizib, yirtib tashlay olmaydi (o’zgarmas). Agar kimdir o’z nusxasini xohlasa — do’kondan yangi kitob sotib oladi (new String). Matni bir xil, lekin bu boshqa kitob.
String yaratishning ikki yo’li
“String yaratishning ikki yo’li” bo'limiString a = "java"; // literal — hovuzdanString b = new String("java"); // new — har doim yangi obyektKundalik kodda deyarli har doim literal ishlatiladi. new String(...) deyarli kerak bo’lmaydi — u faqat imtihon savollarida tez-tez uchraydi.
String Pool — animatsiyada
“String Pool — animatsiyada” bo'limiUchta misol: Oson — bir xil literal’lar, O’rta — new va intern(), Imtihon — "ja" + "va" va p + "va" farqi.
Qoidalar jadvali
“Qoidalar jadvali” bo'limi| Kod | Hovuzdagi obyektmi? | == "java" |
|---|---|---|
"java" |
✅ ha | true |
"ja" + "va" |
✅ ha — kompilyatsiyada birlashadi | true |
final String p = "ja"; p + "va" |
✅ ha — p konstanta |
true |
String p = "ja"; p + "va" |
❌ yo’q — runtime’da yangi obyekt | false |
new String("java") |
❌ yo’q — har doim yangi | false |
new String("java").intern() |
✅ ha — hovuzdagini qaytaradi | true |
"JAVA".toLowerCase() |
❌ yo’q — metod natijasi yangi obyekt | false |
Nega String o’zgarmas?
“Nega String o’zgarmas?” bo'limi- Hovuz xavfsiz bo’ladi. Agar
avabbitta obyektga qarasa vaauni o’zgartira olsa —bham o’zgarib qolardi. - Xavfsizlik. Fayl yo’li, parol, URL — ular tekshirilgandan keyin o’zgarib qolmaydi.
- Thread’lar uchun xavfsiz. Bir nechta thread bitta satrni qulfsiz o’qiy oladi.
- Hash keshlanadi.
HashMapkaliti sifatida tez ishlaydi.
O’zgarmaslik qanday ko’rinishini StringBuilder darsidagi animatsiyada ko’rasiz.
Solishtirish: doim equals()
“Solishtirish: doim equals()” bo'limiString a = "java";String b = new String("java");System.out.println(a == b); // false — har xil obyektSystem.out.println(a.equals(b)); // true — matn bir xilSystem.out.println("JAVA".equalsIgnoreCase(a)); // true — katta-kichik harfsizHovuz — Java’ning ichki optimizatsiyasi. Kod unga tayanmasligi kerak: matnlarni doim equals() bilan solishtiring. == faqat imtihon savollarida “bitta obyektmi?” deb so’ralganda kerak.
📝 Mini-test
0 / 61. Kod nima chiqaradi?
String s1 = "Java";String s2 = "Ja" + "va";String s3 = new String("Java");System.out.println((s1 == s2) + " " + (s1 == s3));"Ja" + "va" — ikkala qism literal, kompilyatsiyada "Java" bo'ladi: hovuzdagi obyekt. new — yangi obyekt.
2. Kod nima chiqaradi?
String part = "Ja";String full = part + "va";System.out.println(full == "Java");part — oddiy o'zgaruvchi (final emas), qo'shish runtime'da bajariladi va yangi obyekt yasaladi.
3. Kod nima chiqaradi?
final String part = "Ja";String full = part + "va";System.out.println(full == "Java");final va literal bilan berilgan part — kompilyatsiya vaqtidagi konstanta. part + "va" kompilyatsiyada birlashadi: hovuzdagi "Java".
4. Kod nima chiqaradi?
String a = new String("hi");String b = a.intern();System.out.println((a == b) + " " + (b == "hi"));intern() hovuzdagi nusxani qaytaradi. a — hovuzdan tashqaridagi obyekt, b — hovuzdagi: har xil. b == "hi" — ikkalasi hovuzdagi bitta obyekt.
5. Kod nima chiqaradi?
String s = null;s = s + "!";System.out.println(s);String ulashda null "null" matniga aylanadi: "null!". Metod chaqirilmagani uchun NPE yo'q.
6. Qaysi ifoda true qaytaradi?
String x = "duke";equals matnni solishtiradi — true. Qolganlarida == hovuzdagi obyektni runtime'da yasalgan yangi obyekt bilan solishtiradi.
Konspekt
“Konspekt” bo'limiString— klass, primitiv emas; o’zgarmas (immutable)- Literal’lar va kompilyatsiya vaqtidagi konstantalar (
"a" + "b",finalo’zgaruvchilar) — String Pool’dan new String(...)va metod natijalari — har doim yangi obyektintern()— hovuzdagi nusxani qaytaradi- Matnni doim
equals()bilan solishtiring;equalsIgnoreCase— harf kattaligiga qaramaydi "x" + null→"xnull";null.length()→ NPE
Mashqlar
“Mashqlar” bo'limi1. Bashorat. Har bir qator true yoki false?
String a = "ok";String b = "o" + "k";String c = "o";String d = c + "k";System.out.println(a == b);System.out.println(a == d);System.out.println(a == d.intern());System.out.println(a.equals(d));Javob
a == b— true (kompilyatsiyada birlashadi)a == d— false (c— o’zgaruvchi, runtime’da yangi obyekt)a == d.intern()— true (hovuzdagi"ok")a.equals(d)— true (matn bir xil)
2. Parolni tekshiring. kirish (foydalanuvchi kiritgan, null bo’lishi mumkin) "admin" ga teng bo’lsa true qaytaradigan, hech qachon NPE bermaydigan metod yozing.
Yechim
static boolean admin(String kirish) { return "admin".equals(kirish);}Literal’ni chapga qo’yish — eski va ishonchli usul: literal hech qachon null emas.
Keyingi dars: String metodlari